การสำรวจชั้นดินคือขั้นแรกของงาน HDD ใช้ตัดสินว่าเจาะได้หรือไม่ และควรเจาะอย่างไร ข้อมูลที่ต้องการคือชนิดดิน (หิน กรวด ดินหลวม ชั้นดินแข็ง) ความแข็งแรงและเสถียรภาพของดิน และระดับน้ำใต้ดิน คู่มือ PPI แนะนำว่างานสั้นกว่าราว 300 เมตร อาจเจาะสำรวจเพียง 3 จุด งานยาวเจาะทุกราว 210 เมตร และจุดสำรวจควรห่างแนวเจาะอย่างน้อยราว 9 เมตร
ต้องรู้อะไรจากการสำรวจ
- ตำแหน่งหิน หินปน กรวด ดินหลวม รอยไม่ต่อเนื่อง และชั้นดินดาน (Hardpan)
- ความแข็งแรงและเสถียรภาพของดิน
- ระดับน้ำใต้ดิน
- ข้อมูลเสริมจากงานใกล้เคียง เช่น งานสร้างสะพานหรืองานท่อลอดในพื้นที่เดียวกัน
| ประเด็น | แนวทางตามคู่มือ PPI |
|---|---|
| งานลอดสั้น (≤ 1,000 ฟุต / ≈ 300 ม.) | อาจเจาะสำรวจเพียง 3 จุด |
| งานลอดยาว | เจาะสำรวจทุกราว 700 ฟุต (≈ 210 ม.) |
| ระยะจุดสำรวจจากแนวเจาะ | อย่างน้อยราว 30 ฟุต (≈ 9 ม.) ทั้งสองข้าง กันน้ำโคลนไหลตามรูสำรวจ |
| งานลอดแม่น้ำ — ความลึกท่อ | อย่างน้อยราว 20 ฟุต (≈ 6 ม.) ใต้ท้องน้ำในอนาคตที่คิดการกัดเซาะแล้ว |
| งานลอดแม่น้ำ — ความลึกการสำรวจ | ราว 40 ฟุต (≈ 12 ม.) ใต้ท้องน้ำ |
จำนวน ความลึก และตำแหน่งจุดสำรวจที่เหมาะสมที่สุด ควรให้วิศวกรธรณีเทคนิคเป็นผู้กำหนด
งานเล็กในเมืองทำอย่างไร
งานท่อร้อยสายลอดถนนระยะ 20–80 เมตรในกรุงเทพฯ และปริมณฑล ส่วนใหญ่ไม่มีการเจาะสำรวจดินเป็นทางการ เราใช้ข้อมูลจากงานใกล้เคียง ขุดหลุมเริ่มต้นและหลุมรับเพื่อดูชั้นดินจริง และอ่านค่าแรงบิดและแรงดันน้ำโคลนระหว่างเจาะนำร่องเพื่อปรับวิธีการ แต่ถ้าเป็นงานยาว ท่อใหญ่ หรือลอดคลอง เราแนะนำให้สำรวจดินก่อนเสมอ
ทำงานเป็นทีม
คู่มือสรุปว่าโครงการที่ดีที่สุดใช้แนวทางทีม — วิศวกรออกแบบ ผู้รับเหมาที่จะเสนอราคา และวิศวกรธรณีเทคนิค ร่วมกันตั้งแต่ก่อนทำเอกสารสัญญา และควรเลือกผู้รับเหมา HDD จากผลงาน คุณสมบัติ ประสบการณ์ และความตั้งใจทำงาน
คำถามที่พบบ่อย
งานดันลอดท่อเล็กต้องเจาะสำรวจดินไหม
ทำไมจุดสำรวจดินต้องห่างจากแนวเจาะ
ข้อมูลเชิงเทคนิคในหน้านี้เรียบเรียงจาก PPI Handbook of Polyethylene Pipe, Chapter 12 – Horizontal Directional Drilling (Plastics Pipe Institute) ร่วมกับประสบการณ์หน้างานของทีมตะวันไพพ์ ตัวเลขในคู่มือเป็นแนวทางเบื้องต้น งานจริงต้องให้วิศวกรประเมินตามสภาพดินและข้อกำหนดของเจ้าของโครงการ เอกสารอ้างอิงเพิ่มเติม: ASTM F1962, ASCE MOP 108 และ NASTT HDD Good Practices Guidelines